ویژگی سقف کوبیاکس چیست؟

به با توجه به آنکه در دال‌های بتنی دو طرفه معمولاً از نظر تحمل نیروی برشی مشکلی وجود ندارد، اصول طراحی این نوع سقف ،بر مبنای حذف قسمتی از بتن میانی و ایفای عملکرد دال دوطرفه بوده به نحوی که یک دال بتنی حاوی حفره های ناشی از حضور گوی‌های کروی تو خالی فراهم شود.

سقف‌های مجوف بتن مسلح کوبیاکس از دولایه بتن مسلح تشکیل شده است که در بالا و پایین دال و به طور گسترده قرار می‌گیرد و حد فاصل بین این دو لایه با گوی‌های کروی شکل از جنس پروپیلن پر می‌شود که با توجه به نیاز پروژه و محاسبات طراحی، ابعاد مختلفی دارند.

در روند اجرای سیستم سقف کوبیاکس ،ابتدا پس از آرماتور گذاری لایه زیرین، قفسه‌هایی از گوی‌های کروی شکل با فاصله های کنار هم روی شبکه آرماتور زیرین قرار گرفته و پس از آرماتور بندی لایه لایه فوقانی ،بتن رویی ریخته می‌شود. در نهایت مقطع دال به صورتI شکل با جان با ضخامت متغیر در می‌آید.

این نوع سقف در زمینه های سازه ،انرژی،حریق و آکوستیک در مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن بررسی شده و کاربرد آن در حیطه الزامات تدوین شده مورد تایید است.

الزامات طراحی و اجرا برای سیستم سقف کوبیاکس

۱.استفاده از این نوع سقف به شرط رعایت ضوابط و محدودیت‌های ذکر شده در ذیل و مباحث ششم و نهم مقررات ملی ساختمان ،در ساختمان‌های دیوار برشی بتن مسلح مجاز است.

۲.این ضوابط تنها برای سقف‌های کوبیاکس با گوی‌های کروی شکل کاربرد داشته و سقف یا گوی با اشکال غیر کروی را شامل نمی‌شود.

۳.مجموع بار مرده روی این سقف‌ها شامل پارتیشن ،کف سازی و نازک کاری محدود به ۲۶۰ کیلو گرم بر متر مربع بوده ضمن اینکه کاربرد این نوع سقف تنها جهت پارکینگ‌هایی که محل عبور اتومبیل‌های سواری با حداکثر وزن ۲.۵ تن با بار متمرکز یک تن بوده مجاز است.

۴.لازم است حداقل ضخامت بتن در اطراف گوی‌ها شامل بالا و پایین و مابین دو گوی متوالی حداقل ۵ سانتی متر درنظر گرفته شود.

۵.در طراحی از ظرفیت برشی فولاد مورد استفاده در قفسه گوی‌ها صرف نظر شود ،با این حال میزان فولاد با امتداد قائم در این قفسه بایستی مطابق بند ۹-۱۲-۶-۳-۱ مقررات ملی ساختمان ایران با فرض برابر با حداقل فاصله بین دو گوی متوالی در هر جهت دال تأمین شود.

۶.در طراحی برای برش در هر جهت دال ،مقاومت برشی نهایی بتن باید حداکثر ۵۰ درصد مقدار محاسبه طبق رابطه ۹-۱۲-۴ مبحث نهم مقررات ملی ساختمان و با فرض مقطع تمام پر بتنی محاسبه شود .در تمام نقاط دال که نیروی برشی نهایی بیش از مقاومت برشی نهایی تأمین شده توسط بتن باشد دال باید به صورت توپر و بدون گوی اجرا شود.

۷.در طراحی و کنترل برش در حالت حدی نهایی برای عملکرد دوطرفه در حوالی بارهای متمرکز و تکیه گاه‌ها، مقاومت برشی نهایی بتن نباید حداکثر از ۵۰ درصد مقداری که در بند ۹-۱۲-۱۷-۲-۴ مبحث نهم مقررات ملی ساختمان ایران حاصل می‌شود بیشتر منظور شود.

۸.طراحی دال برای خمش در هر جهت بنا بر جزئیات اجرایی و یا منظور نمودن حفره‌ها با مقطع دایره ،در ضعیف‌ترین مقطع دال انجام گیرد.

۹.محاسبات تغییر شکل دال بر مبنای بند ۹-۱۴-۲-۶-۱ مبحث نهم مقررات ملی ساختمان و با محاسبه دقیق ممان اینرسی موثر دال سوراخ دار انجام گیرد. اضافه افتادگی دراز مدت بر پایه بند ۹-۱۴-۲-۴-۳ مبحث نهم مقررات ملی ساختمان محاسبه شود.

۱۰.ایجاد هرگونه بازشو در این دال تابع ضوابط بند ۹-۱۵-۳-۵ مبحث نهم مقررات ملی ساختمان است.

۱۱.در محل تقاطع دیوار برشی و دال کوبیاکس ،انتقال برش ناشی از زلزله از دال به دیوار باید در ضعیف‌ترین سطح مقطع دیوار کنترل شده و در صورت نیاز از فولادگذاری برای تسهیل انتقال برش درون صفحه دیافراگم به دیوار بهره برده شود.

۱۲.پیش بینی المان‌های مرزی در اطراف بازشو ها و لبه دال حسب مورد مطابق ضوابط طراحی آیین نامه‌ها و مقررات موجود انجام گیرد.

۱۳.حداکثر دهانه (مرکز ستون به مرکز ستون )برای این نوع سقف در حالت کاربرد به صورت دال تخت به ۶.۵ متر محدود می‌شود. در صورت کاربرد این نوع سقف در ترکیبات با قاب خمشی بتن‌آرمه شامل تیر و ستون مجزا که به تفکیک از دال طرح شده باشد. محدودیت فوق الذکر برای دهانه دال به ۸ متر افزایش می‌یابد.

۱۴.استفاده از روش پیش دال تنها در حالی که قفسه و گوی‌ها در پیش دال درگیر بوده و فولادهای کششی در پیش دال پیش بینی شده باشد مجاز است.

۱۵. . اخذ گواهی نامه فنی برای محصول تولیدی ،پس از راه اندازی خط تولید کارخانه ،از مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن الزامی است.

۱۶. رعایت مبحث سوم مقررات ملی سختمان درخصوص حفاظت ساختمان‌ها در مقابل حریق و همچنین الزامات نشریه شماره ۴۴۴ مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن مربوط به مقاومت جداره‌ها در مقابل حریق با درنظر گرفتن ابعاد ساختمان، کاربری و وظیفه عملکردی اجزای ساختمانی الزامی است.

۱۷. صدابندی هوا برد جداکننده های بین واحد های مستقل و پوسته خارجی ساختمان و صدابندی سقف بین طبقات می‌بایست طبق مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان تأمین شود.

۱۸. درشرایط اقلیمی مختلف،باید تمهیدات لازم در طراحی و اجرای ساختمان‌ها در نظر گرفته شود.

۱۹. لازم است تمهیدات لازم مناسب باشرایط مختلف اقلیمی و محیط‌های خورنده ایران صورت پذیرد.

۲۰.کلیه مصالح و اجزا در این سیستم اعم از معماری و سازه ای از حیث دوام ، خوردگی، زیست محیطی و غیره باید بر مبنای مقررات ملی ساختمان ایران یا آیین نامه های ملی یا معتبر بین المللی شناخته شده و مورد تایید، به کار گرفته شود.