اقدامات تاصیکو برای تامین مالی پروژه های پیشران

به گزارش اخبار ساختمان به نقل از روابط عمومی شرکت سرمایه گذاری صدر تامین (تاصیکو)، علی حسینی، معاون مالی و سرمایه انسانی تاصیکو با اشاره به جزئیات تامین مالی انجام شده در سال گذشته، از برنامه این هلدینگ برای جابه‌جایی تمرکز تامین مالی از سطح شرکت مادر به شرکت های تابعه سخن می گوید. به گفته او، تاصیکو در سال جاری تلاش دارد استفاده از ابزارهای بازار سرمایه را در شرکت های زیرمجموعه تقویت کند و در کنار شبکه بانکی، مسیرهای تازه ای برای تامین مالی پروژه های پیشران بگشاید.

او همچنین از برنامه تامین مالی حدود هفت هزار میلیارد تومانی از مسیر اوراق مرابحه، اوراق سلف موازی استاندارد و سپرده خاص خبر می دهد؛ برنامه ای که شرکت هایی مانند مس شهید باهنر، کاشی الوند، خاک چینی ایران، طلای کردستان، پارس تامین و معدنی املاح ایران را در بر می گیرد.

حسینی همچنین به طراحی یک مدل نوین تامین مالی با همکاری بورس کالا اشاره می کند. مدلی که به گفته او پس از نهایی شدن مجوزها، جزئیات آن اعلام خواهد شد. مشروح این گفتگو را در ادامه می خوانید.

در سال گذشته مهمترین اقدام تاصیکو در حوزه تامین مالی چه بود و چه عددی در این زمینه ثبت شد؟

بزرگترین تامین مالی تاصیکو در سال گذشته انتشار اوراق اجاره سه هزار میلیارد تومانی بود که مراحل جذب آن انجام شد. این تامین مالی با نرخ حدود ۴۲ درصد صورت گرفت و منابع آن عمدتا در پروژه های طلای کردستان و رنگان جذب شد. بر اساس آخرین وضعیت، مانده تسهیلات شرکت سرمایه گذاری صدر تامین حدود ۱۱ همت است که بخشی از آن مربوط به همین تامین مالی سه همتی و بخش دیگر مربوط به تمدید وام ها و افزایش سقف برخی اعتبارات و تسهیلات است.

با توجه به اینکه شرکت های تابعه صدر تامین پروژه های متعددی در دست اجرا دارند و از سوی دیگر اقتصاد کشور با شرایط تورمی مواجه است، سیاست ما افزایش تامین مالی و استفاده از اهرم مالی در شرکت های گروه است. اگر بخواهیم کل گروه را با احتساب خود صدر تامین در نظر بگیریم، حدود ۱۱ همت تسهیلات در سطح هلدینگ داریم، اما در مجموع، میزان تسهیلات و اوراق شرکت های هلدینگ در سال گذشته حدود ۲۸ همت بوده است.

مدیرعامل تاصیکو در سخنان اخیر خود، توسعه اکتشاف و اتمام پروژه های نیمه تمام را از اولویت های اصلی تاصیکو عنوان کرد. معاونت توسعه معادن و صنایع معدنی نیز پروژه های طلای کردستان، رنگان و پشم شیشه را به عنوان پروژه های پیشران معرفی کرده است. تمرکز تامین مالی تاصیکو در این بخش چگونه تعریف شده است؟

در همین چارچوب، محل جذب اوراق سه هزار میلیارد تومانی ما عمدتا پروژه طلای کردستان بود. در مورد پشم شیشه ایران نیز تامین مالی یکهزار میلیارد تومانی از مسیر انتشار اوراق سپرده به نتیجه رسیده است. پروژه رنگان هم در برنامه تامین مالی قرار دارد و حتما تا پایان سال از محل تسهیلات، منابع مورد نیاز آن را تامین خواهیم کرد.

نکته مهم این است که سهامدار عمده برای حمایت از تامین مالی شرکت ها، نقش فعالی داشته است. تضامینی که ما برای شرکت های گروه انجام داده ایم، حدود سه همت است. این حمایت ها از مسیرهای مختلف انجام شده؛ بخشی از طریق وثیقه گذاری سهام و بخشی نیز از طریق تضمین چک های بازپرداخت اقساط شرکت ها بوده است.

این اقدامات برای شرکت هایی مانند مس شهید باهنر، معدنی املاح ایران، زغال سنگ پروده طبس، خاک چینی ایران و پشم شیشه ایران، متناسب با تسهیلاتی که داشته اند، انجام شده است. بر اساس آماری که در اختیار داریم، حدود سه همت وثیقه و چک برای شرکت ها تضمین شده و حدود پنج میلیارد سهم از سهام شرکت های مختلف موجود در پرتفوی هلدینگ نیز برای کمک به اخذ تسهیلات شرکت ها وثیقه گذاری شده است.

آیا می توان گفت نقش تاصیکو در تامین مالی شرکت های تابعه فقط پرداخت یا جذب منابع نیست، بلکه نوعی پشتیبانی اعتباری و ساختارسازی مالی هم محسوب می شود؟

بله، دقیقاً همینطور است. تامین مالی فقط این نیست که شرکت مادر مستقیماً منابعی جذب کند و در اختیار پروژه ها بگذارد. بخشی از کار ما این است که ظرفیت اعتباری شرکت های تابعه را فعال کنیم و به آنها کمک کنیم بتوانند از ابزارهای مالی استفاده کنند. گاهی این حمایت از مسیر تضمین است، گاهی از مسیر وثیقه گذاری سهام و گاهی از مسیر کمک به ساختاردهی ابزار تامین مالی.

در واقع، هلدینگ باید بتواند پشتوانه اعتباری شرکت های تابعه باشد. به خصوص در پروژه هایی که اهمیت توسعه ای دارند یا تکمیل آنها برای کل گروه ارزش‌آفرین است. وقتی پروژه ای مثل طلای کردستان، رنگان یا پشم شیشه در سطح هلدینگ پیشران تلقی می شود، تامین مالی آن هم باید با نگاه گروهی و راهبردی دنبال شود، نه صرفاً در مقیاس یک شرکت منفرد.

آیا برای سال ۱۴۰۵ و ادامه اجرای پروژه ها، برنامه های تامین مالی تاصیکو تقویت خواهد شد؟

بله، حتماً. راهبرد ما در سال جاری، انتقال محور تامین مالی از خود هلدینگ اصلی به شرکت های زیرمجموعه است. یعنی به جای اینکه همه تامین مالی ها در سطح شرکت مادر متمرکز باشد، تلاش می کنیم خود شرکت ها را توانمند کنیم تا از ابزارهای تامین مالی بازار سرمایه استفاده کنند. البته این کار در کنار استفاده از شبکه کلاسیک بانکی دنبال می شود.

در برنامه امسال، انتشار اوراق مرابحه شرکت مس شهید باهنر به میزان یک همت پیش بینی شده است. برای کاشی الوند و خاک چینی ایران نیز هر کدام ۵۰۰ میلیارد تومان اوراق در نظر گرفته شده است. همچنین اوراق سلف موازی استاندارد شرکت طلای کردستان به میزان دو همت، سپرده خاص شرکت طلای کردستان به میزان یک همت، اوراق مرابحه شرکت پارس تامین به میزان یک همت و اوراق مرابحه شرکت معدنی املاح ایران به میزان یک همت در برنامه قرار دارد.

برآورد ما این است که بتوانیم حدود هفت همت تامین مالی را به صورت جدی پیگیری کنیم. این برنامه ها عملیاتی شده اند، نهاد مالی آنها انتخاب شده و هر کدام متناسب با فرآیند مربوط به خود در حال پیگیری است. برخی از این موارد در مرحله اعتبارسنجی قرار دارند، برخی در مرحله صدور مجوز هستند و برخی نیز در مرحله دریافت یا تکمیل وثایق مربوط به اوراق قرار گرفته اند. برآورد ما این است که تا پایان شهریور ماه، بخش عمده ای از این برنامه ها تعیین تکلیف شود.

چرا تاصیکو به سمت استفاده گسترده تر از ابزارهای بازار سرمایه رفته است؟ آیا شبکه بانکی دیگر پاسخگوی نیازهای توسعه ای شرکت ها نیست؟

شبکه بانکی همچنان یکی از مسیرهای مهم تامین مالی است و ما هم از آن استفاده می کنیم، اما نیازهای توسعه ای شرکت ها، به ویژه در پروژه های بزرگ معدنی و صنعتی، ایجاب می کند از ابزارهای متنوع تری استفاده شود. پروژه هایی که در گروه داریم، هم سرمایه‌بر هستند و هم به دلیل شرایط تورمی، اگر تامین مالی آنها به‌موقع انجام نشود، هزینه تکمیل آنها افزایش پیدا می کند.

بازار سرمایه این امکان را می دهد که شرکت ها متناسب با ماهیت فعالیت و پروژه های خود، از ابزارهای مختلف استفاده کنند. برای یک شرکت ممکن است اوراق مرابحه مناسب باشد، برای پروژه ای دیگر اوراق سلف موازی استاندارد و برای موردی دیگر سپرده خاص. مهم این است که ساختار تامین مالی با ماهیت پروژه و ظرفیت بازپرداخت شرکت هم‌خوان باشد.

آیا هلدینگ بر نحوه تامین مالی و پیشرفت این برنامه ها در شرکت های تابعه نظارت مستمر دارد؟

بله، واحد تامین مالی ما این موارد را به صورت مستمر بررسی می کند. ما هر ماه وضعیت برنامه های تامین مالی را رصد می کنیم تا مشخص باشد هر شرکت در چه مرحله ای قرار دارد، چه مانعی پیش‌روی آن است و چه اقدامی باید از طرف هلدینگ یا خود شرکت انجام شود.

در چنین فرآیندی، نظارت فقط به معنای دریافت گزارش نیست. ما باید وضعیت اعتبارسنجی، مجوزها، وثایق، تعامل با نهاد مالی، زمان بندی انتشار و نحوه مصرف منابع را پیگیری کنیم. هدف این است که تامین مالی به نتیجه برسد و منابع جذب شده دقیقاً در مسیر پروژه ها و نیازهای تعریف شده شرکت ها استفاده شود.

با توجه به اولویت اتمام پروژه های نیمه تمام در تاصیکو، تامین مالی چه نقشی در جلوگیری از افزایش هزینه و تاخیر پروژه ها دارد؟

در شرایط تورمی، تاخیر در تامین مالی مستقیماً به افزایش هزینه پروژه منجر می شود. اگر پروژه ای امروز به منابع نیاز داشته باشد و تامین مالی آن به تعویق بیفتد، چند ماه بعد همان پروژه با هزینه بالاتری مواجه خواهد شد. بنابراین تامین مالی به‌موقع، فقط یک اقدام مالی نیست؛ بلکه بخشی از مدیریت پروژه و کنترل هزینه هاست.

در پروژه های پیشران، این موضوع اهمیت بیشتری پیدا می کند. وقتی پروژه هایی مانند طلای کردستان، رنگان یا پشم شیشه به بهره برداری نزدیک می شوند، تاخیر در تامین منابع می تواند زمان بهره برداری را عقب بیندازد و بازده سرمایه گذاری را کاهش دهد. از همین رو تلاش ما این است که منابع مورد نیاز پروژه ها قبل از تبدیل شدن به گلوگاه اجرایی، تامین یا دست‌کم مسیر تامین آنها مشخص شود.

شما به برنامه ای برای یک تامین مالی «مگاسایز» با همکاری بورس کالا اشاره کردید. این برنامه در چه مرحله ای است؟

بله، ما یک برنامه تامین مالی مگاسایز نیز در دست اقدام داریم که با همکاری بورس کالا در حال پیگیری است. این مدل از نظر ساختار، جزو ترتیبات نوین در کشور محسوب می شود و به نظر می رسد برای نخستین بار انجام خواهد شد.

در حال حاضر، کارهای مربوط به این برنامه در حال انجام است، اما جزئیات آن را بعد از نهایی شدن و دریافت مجوزهای لازم از نهادهای بازار سرمایه اعلام خواهیم کرد. هدف این است که از یک ابزار جدید و قابل اتکا برای تامین مالی استفاده کنیم و اگر این مسیر به نتیجه برسد، می تواند تجربه مهمی برای تاصیکو و حتی سایر مجموعه های مشابه باشد. ان‌شاءالله پس از نهایی شدن، با همکاری بورس کالا نتایج و جزئیات آن اعلام خواهد شد.

با این توضیحات، می توان گفت تامین مالی در تاصیکو از یک فعالیت پشتیبان به یک ابزار راهبردی برای توسعه تبدیل شده است؟

بله، همینطور است. در گذشته ممکن بود تامین مالی بیشتر به‌عنوان یک فعالیت پشتیبان دیده شود، اما امروز در تاصیکو تامین مالی بخشی از راهبرد توسعه است. وقتی هلدینگ پروژه های نیمه تمام و پیشران دارد، وقتی شرکت ها نیازمند نوسازی، افزایش ظرفیت یا تکمیل زنجیره ارزش هستند، تامین مالی دیگر فقط یک عملیات مالی نیست؛ بلکه ابزار تحقق استراتژی است.

هدف ما این است که شرکت های تابعه بتوانند با کمک هلدینگ از ظرفیت های شبکه بانکی و بازار سرمایه استفاده کنند، پروژه های مهم خود را جلو ببرند و در نهایت ارزش بیشتری برای گروه، سهامداران و صنعت معدن و صنایع معدنی کشور ایجاد شود.